Het voelt alsof het land verhardt. Elke maand weer een schietpartij in het nieuws, een afrekening, een slachtoffer in de krant. Toch zegt het CBS iets anders. In 2025 kwamen 103 mensen in Nederland om het leven door moord of doodslag, het laagste aantal sinds de registratie in 1996 begon. Dertig jaar eerder waren dat er nog 240.
In het kort
- In 2025 vielen 103 slachtoffers van moord en doodslag in Nederland: 65 mannen en 38 vrouwen.
- Dat is het laagste aantal sinds het CBS in 1996 begon met registreren.
- Het cijfer daalt al dertig jaar, van 240 slachtoffers in 1996 naar 103 nu.
- Bij de helft van de vermoorde vrouwen is de (ex-)partner de vermoedelijke dader.
- Rotterdam en Amsterdam tellen de meeste slachtoffers, Zuid-Holland de meeste van alle provincies.
103 slachtoffers in 2025, het laagste aantal sinds de start van de meting
Het Centraal Bureau voor de Statistiek telde in 2025 precies 103 slachtoffers van moord en doodslag in Nederland. 65 mannen en 38 vrouwen. Dat zijn er 17 minder dan in 2024, toen het er nog 120 waren, en het is het laagste jaarcijfer sinds het CBS in 1996 met deze registratie begon.
De daling zit vooral bij mannen. Elf minder dan een jaar eerder, tegen zes minder bij vrouwen. Mannen zijn daarmee ook de groep waar de cijfers het hardst zijn gezakt: 65 vermoorde mannen in 2025 is het laagste aantal in dertig jaar.
Zet je de laatste vijf jaar naast elkaar, dan overleden in Nederland jaarlijks gemiddeld 123 mensen door moord of doodslag. Dat gemiddelde ligt dus nog altijd hoger dan het losse cijfer van 2025. Of dat zo blijft is niet te zeggen: in de officiële CBS-publicatie over moord en doodslag staat zelf ook dat de daling de afgelopen jaren al eens leek te stoppen, om daarna weer door te zetten.
Dertig jaar aan cijfers, van 240 naar 103
Je ziet het patroon pas goed als je niet naar een los jaar kijkt, maar naar de hele reeks. Hieronder staat elk jaar sinds 2000, met het totale aantal slachtoffers en de verdeling naar mannen en vrouwen.
| Jaar | Totaal | Mannen | Vrouwen |
|---|---|---|---|
| 2000 | 223 | 153 | 70 |
| 2001 | 264 | 178 | 86 |
| 2002 | 224 | 159 | 65 |
| 2003 | 247 | 159 | 88 |
| 2004 | 223 | 164 | 59 |
| 2005 | 197 | 130 | 67 |
| 2006 | 159 | 103 | 56 |
| 2007 | 164 | 113 | 51 |
| 2008 | 176 | 126 | 50 |
| 2009 | 175 | 126 | 49 |
| 2010 | 158 | 101 | 57 |
| 2011 | 165 | 111 | 54 |
| 2012 | 157 | 104 | 53 |
| 2013 | 147 | 89 | 58 |
| 2014 | 144 | 113 | 31 |
| 2015 | 120 | 77 | 43 |
| 2016 | 108 | 74 | 34 |
| 2017 | 158 | 112 | 46 |
| 2018 | 119 | 76 | 43 |
| 2019 | 125 | 81 | 44 |
| 2020 | 121 | 77 | 44 |
| 2021 | 126 | 88 | 38 |
| 2022 | 143 | 95 | 48 |
| 2023 | 125 | 84 | 41 |
| 2024 | 120 | 76 | 44 |
| 2025 | 103 | 65 | 38 |
Cijfers 2025 zijn voorlopig. Bron: CBS StatLine, tabel overledenen door moord en doodslag.
Wat opvalt: de lijn is niet recht naar beneden. 2017 springt er met 158 slachtoffers plots weer bovenuit, na een dip naar 108 in 2016. Daarna zakt het cijfer weer. Een daling van dertig jaar betekent dus niet dat elk jaar lager is dan het vorige. Het betekent dat de pieken steeds kleiner worden en de dalen steeds dieper.
Het aantal vrouwelijke slachtoffers daalt veel minder hard dan het aantal mannelijke. In 2000 stierven 70 vrouwen door moord of doodslag, in 2025 nog 38: minder dan de helft, maar niet de forse val die mannen laten zien, van 153 naar 65. Zo’n derde van het totaal is al jarenlang vrouw, en dat percentage verandert nauwelijks.
Bij vrouwen is de dader vaak de (ex-)partner, bij mannen vaker een kennis
Het CBS houdt ook bij wie de vermoedelijke dader is, waar dat bekend is. Over de periode 2021-2025 had de politie bij 96 procent van de vrouwelijke slachtoffers een verdachte in beeld. Bij mannen lag dat met 86 procent iets lager.
| Relatie tot slachtoffer | Mannen | Vrouwen |
|---|---|---|
| (Ex-)partner | 3,9% | 50,2% |
| Ouder van het slachtoffer | 4,2% | 4,8% |
| Overige familie | 7,8% | 13,4% |
| Kennis | 29,9% | 15,8% |
| Criminelen onderling | 11,3% | 0,5% |
| Onbekende dader | 15,7% | 9,1% |
| Overig of onbekend | 13,2% | 2,4% |
Percentages van alle slachtoffers 2021-2025. Bron: CBS, zie hierboven.
Bij de helft van alle vermoorde vrouwen is de (ex-)partner dus de vermoedelijke dader. Bij vrouwen tussen 20 en 60 jaar ligt dat aandeel nog hoger, op 63 procent. Dat beeld staat al minstens vijftien jaar zo goed als vast, zegt het CBS: het schommelt nauwelijks van jaar tot jaar.
Bij mannen ligt het zwaartepunt ergens anders. Bijna 30 procent wordt vermoord door een kennis, en in 11 procent van de gevallen gaat het om een afrekening in het criminele circuit. Juist dat laatste cijfer, relatief klein maar zichtbaar in elk nieuwsoverzicht, is waarschijnlijk de reden dat het beeld van “steeds meer liquidaties” zo hardnekkig is. Wat een rechercheur die dit soort zaken uitzoekt, overigens zelf verdient, zochten we los uit in ons overzicht van het salaris van een politieagent.
Een apart, en harder, cijfer: tussen 2021 en 2025 werden 24 kinderen jonger dan tien jaar vermoord, 13 jongens en 11 meisjes. In 20 van die 24 gevallen was de vader of moeder de vermoedelijke dader.
Waar in Nederland gebeuren de meeste moorden?
Niet elke provincie telt evenveel slachtoffers, en dat heeft weinig met “onveiligheid” te maken en veel met inwonertal.
| Provincie | Slachtoffers 2021-2025 |
|---|---|
| Zuid-Holland | 169 |
| Noord-Holland | 131 |
| Noord-Brabant | 87 |
| Gelderland | 55 |
| Limburg | 45 |
| Overijssel | 30 |
| Utrecht | 29 |
| Zeeland | 19 |
| Groningen | 18 |
| Drenthe | 15 |
| Flevoland | 10 |
| Friesland | 9 |
Zuid-Holland en Noord-Holland voeren de lijst aan, met afstand. Dat zijn, niet toevallig, ook twee van de provincies waar de meeste miljonairs van Nederland wonen. Beide lijstjes volgen vooral het inwonertal: hoe meer mensen, hoe meer van alles.
Op gemeenteniveau is het beeld scherper. In de vijf jaar tussen 2021 en 2025 vielen de meeste slachtoffers in Rotterdam (65) en Amsterdam (62), gevolgd door Den Haag (36) en Utrecht (12). Samen zijn dat de vier grootste steden van het land, en samen waren zij goed voor ongeveer een kwart van alle slachtoffers in die periode. Nederland telt veel meer gemeenten dan je zou denken, maar het grootste deel daarvan komt in deze cijfers helemaal niet voor.
Waarom het niet aanvoelt als een daling
Dit is het stuk waar de cijfers en het gevoel uit elkaar lopen, en dat heeft een paar logische oorzaken.
Nieuws over een schietpartij of een liquidatie wordt breed uitgemeten, precies omdat het zeldzaam en opvallend is. Een jaar waarin het aantal slachtoffers rustig verder daalt, levert geen enkel verhaal op. Je onthoudt de paar incidenten die je wel hoorde, niet de duizenden dagen waarop er niets gebeurde.
Daar komt bij dat “moord en doodslag” een optelsom is van heel verschillende zaken: een afrekening tussen criminelen, een uit de hand gelopen ruzie tussen (ex-)partners, een jaloerse kennis. Het CBS zelf kan in deze tellingen geen onderscheid maken tussen moord, met voorbedachten rade, en doodslag, zonder dat opzet vooraf. Op het moment dat de rechtbankdossiers worden verzameld, heeft de rechter in veel zaken nog geen uitspraak gedaan over die kwalificatie.
Dat soort definitiekwesties duikt wel vaker op bij dit soort tellingen. Ook bij de oudste stad van Nederland hangt het antwoord volledig af van welke meetlat je erbij pakt. Bij moord en doodslag is het net zo: je kunt het totaal nemen, uitsplitsen naar geslacht, naar relatie met de dader of naar regio, en elke uitsplitsing vertelt een ander deel van hetzelfde verhaal.
Wat je er in elk geval niet van kunt zeggen: dat het slechter wordt. Op bijna elke manier waarop je dit cijfer kunt snijden, de een na de ander, jaar na jaar, komt dezelfde conclusie terug. Minder slachtoffers dan dertig jaar geleden. Minder dan tien jaar geleden. En in 2025 het laagste aantal ooit gemeten.
Veelgestelde vragen over moord en doodslag in Nederland
Hoeveel moorden gebeuren er per jaar in Nederland?
Het aantal moorden en gevallen van doodslag in Nederland lag in 2025 op 103, blijkt uit cijfers van het CBS. Dat waren 65 mannen en 38 vrouwen. In de vijf jaar daarvoor overleden jaarlijks gemiddeld 123 mensen door moord of doodslag. Het exacte cijfer wisselt per jaar, maar de lijn is al dertig jaar dalend.
Is het aantal moorden in Nederland aan het dalen?
Ja, het aantal moorden en gevallen van doodslag daalt in Nederland al dertig jaar. In 1996 vielen er nog 240 slachtoffers, in 2006 waren dat er 159 en in 2025 nog 103. Die daling zit vooral bij mannelijke slachtoffers, het aantal vermoorde vrouwen ligt al jaren rond de 40.
Wie is meestal de dader als een vrouw wordt vermoord?
Bij de helft van de vermoorde vrouwen in Nederland is de (ex-)partner de vermoedelijke dader, meldt het CBS. Bij vrouwen tussen 20 en 60 jaar ligt dat percentage nog hoger, op 63 procent. Bij mannen is de dader vaker een kennis (30 procent) of, in 11 procent van de gevallen, een afrekening in het criminele circuit.
In welke provincie vallen de meeste slachtoffers van moord en doodslag?
Zuid-Holland telt de meeste slachtoffers van moord en doodslag, met 169 gevallen tussen 2021 en 2025, gevolgd door Noord-Holland met 131. Friesland en Flevoland staan onderaan die lijst. Dat patroon volgt grotendeels het inwonertal: dichtbevolkte provincies tellen simpelweg meer van alles.
Wat is het verschil tussen moord en doodslag in de CBS-cijfers?
Het CBS maakt in deze cijfers geen onderscheid tussen moord, waarbij sprake is van voorbedachten rade, en doodslag, waarbij dat niet zo is. Op het moment dat het CBS de rechtbankdossiers verzamelt, heeft de rechter in veel zaken nog geen uitspraak gedaan over die kwalificatie. Vandaar dat de cijfers altijd als “moord en doodslag” samen worden gemeld.
