67 Nederlanders op het WK, maar de meesten dragen geen oranje

Wist je dat Nederland het op-een-na meeste WK-voetballers levert van alle landen ter wereld? Niet Brazilie, niet Duitsland. Nederland. Alleen staat een groot deel van die spelers helemaal niet in de selectie van bondscoach Koeman. Ze dragen het shirt van Marokko, Turkije of Kaapverdie. En dat is geen uitzondering – op dit WK speelt naar schatting een kwart van alle voetballers niet voor het land waar ze geboren zijn.

Nederland als stille talentfabriek

De cijfers liegen er niet om. Van de 67 in Nederland geboren voetballers op het WK 2026 speelt minder dan de helft daadwerkelijk voor Oranje. De rest koos voor een ander land. Frankrijk spant de kroon met 99 in Frankrijk geboren spelers verspreid over diverse WK-selecties, maar Nederland volgt direct op plek twee.

Dat is opvallend voor een land met 17 miljoen inwoners. Per hoofd van de bevolking levert Nederland meer WK-voetballers aan andere landen dan welk land ook.

Wie speelt waar?

De namen zijn niet de minste. Ferdi Kadioglu, geboren in Arnhem, speelt voor Turkije. Orkun Kokcu, opgegroeid in Haarlem, staat naast hem in de Turkse selectie. Sofyan Amrabat en Noussair Mazraoui vertegenwoordigen Marokko. En dan is er Sergino Dest, die koos voor de Verenigde Staten.

Kaapverdie heeft maar liefst zes in Nederland geboren spelers in de selectie, onder wie Deroy Duarte en Garry Rodrigues. Omar Rekik speelt voor Tunesie, Ramiz Zerrouki voor Algerije, Derrick Luckassen voor Ghana. Zelfs Nieuw-Zeeland heeft een Nederlander: Nando Pijnaker, geboren in Brummen, die op driejarige leeftijd emigreerde.

Waarom kiezen spelers voor een ander land?

De redenen zijn persoonlijk. Soms speelt het mee dat een speler bij Oranje geen kans krijgt. Hakim Ziyech koos in 2015 voor Marokko nadat hij geblesseerd was bij het Nederlands elftal en niet meer werd opgeroepen. Anderen voelen zich simpelweg meer verbonden met het land van hun ouders.

FIFA hanteert drie regels. Je mag uitkomen voor een land als je er geboren bent, als een van je ouders die nationaliteit heeft, of als je de nationaliteit later hebt verkregen. In dat laatste geval moet je minimaal vijf jaar in dat land wonen voor je oproepbaar bent. En belangrijk: zodra je een officieel duel hebt gespeeld, zit je vast aan dat land.

Gijs van Campenhout, onderzoeker aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, bestudeert dit fenomeen al jaren. Zijn onderzoek naar alle WK-selecties sinds 1930 laat een duidelijke trend zien. Op het WK 2018 was zo’n 10% van de spelers in een ander land geboren dan waarvoor ze speelden. Acht jaar later lijkt dat percentage flink gestegen.

Het koloniale verleden speelt mee

Dat juist Nederland en Frankrijk bovenaan staan, is geen toeval. Beide landen hebben een koloniaal verleden dat decennia later nog doorwerkt in migratiepatronen. Suriname, de Antillen, Marokko, Turkije – de gastarbeidersgeneratie en hun nakomelingen zijn diep geworteld in de Nederlandse samenleving. En dus in de voetbalacademies van Ajax, Feyenoord en PSV.

Die jeugdopleidingen zijn van wereldniveau. Spelers groeien op met de beste voetbalstadions als inspiratie en Nederlands tactisch vernuft. Dat ze vervolgens kiezen voor het land van hun roots is begrijpelijk. Voor sommige landen is het een enorme boost – Kaapverdie zou zonder zijn Nederlandse contingent een heel andere selectie hebben.

Trots of gemiste kans?

Je kunt het op twee manieren bekijken. Nederland verliest talent aan concurrenten. Maar je kunt ook zeggen: het bewijst hoe sterk de Nederlandse voetbalinfrastructuur is. Die 67 spelers zijn allemaal gevormd op Nederlandse velden, door Nederlandse trainers.

En voor wie straks het WK gratis wil volgen: let eens op die namen bij de tegenstanders. Grote kans dat je een paar bekende gezichten uit de Eredivisie herkent. In een ander shirt, maar met dezelfde Hollandse traptechniek.