Waarom Zandvoort stopt met F1, terwijl alles klopte

Uitverkochte tribunes. Een drievoudig thuiswinnaar. Miljoenen euro’s die de regio instroomden. En toch rijdt op 23 augustus 2026 de allerlaatste Formule 1-auto over het asfalt van Circuit Zandvoort. Niet omdat het evenement mislukte, maar juist omdat het te goed ging om roekeloos door te gaan.

Zes jaar van oranje volksfeest, en dan is het klaar

Toen de Formule 1 in 2021 terugkeerde naar Zandvoort, geloofde bijna niemand dat het kon. Een verouderd circuit, smalle toegangswegen, amper parkeerruimte. Prins Bernhard van Oranje, een van de aanjagers achter de comeback, werd door Red Bull-adviseur Helmut Marko nog afgeraden. Maar het lukte.

Max Verstappen won er drie keer. In alle vijf de races dat hij op Zandvoort startte pakte hij het podium. Het circuit werd omgetoverd tot een oranje heksenketel waar 100.000 fans per dag de tribunes vulden.

Sportdirecteur Jan Lammers noemde het evenement bij het bekendmaken van de laatste datum “meer dan een race, een cultureel fenomeen, een oranje ervaring, een visitekaartje van Nederland aan de wereld.” Mooi gezegd. Maar visitekaartjes betalen geen rekeningen.

Het geld: waarom succes niet genoeg is

De Dutch Grand Prix kreeg geen cent structurele overheidssteun. Nul. Het volledige financiele risico lag bij de organisatie. In een markt waarin F1-circuitfees jaarlijks stijgen en landen als Saudi-Arabie en Qatar honderden miljoenen neerleggen, is dat op den duur onhoudbaar.

En dat terwijl de cijfers er goed uitzagen. Onderzoek van Breda University of Applied Sciences laat zien hoe groot de economische impact was:

In 2022 kwamen er 30% meer bezoekers dan bij de eerste editie. 98% van de inwoners van Zandvoort wilde dat de F1 zou blijven, bleek uit hetzelfde onderzoek. Maar draagvlak betaalt geen circuitfee aan Formula One Management.

Prins Bernhard vatte het samen met vier woorden: “Niets is voor altijd.” Hij voegde eraan toe: “Aan de ene kant is het jammer dat het avontuur stopt, maar aan de andere kant ben ik ontzettend trots.” Opluchting en trots tegelijk. Dat vat het goed samen.

Wat Zandvoort overhoudt (en wat niet)

Het circuit verdwijnt niet. Er worden al plannen gemaakt voor andere autosportevenementen, festivals en zakelijke verhuur. De kennis die Zandvoort opdeed rond crowd management en mobiliteit voor 300.000 bezoekers in drie dagen is volgens de organisatoren blijvend waardevol.

Maar laten we eerlijk zijn: niets vervangt de Formule 1. Geen DTM-race, geen festivalweekend, geen bedrijfsdag komt in de buurt van de economische en mediawaarde die de Grand Prix bracht. De hotels, restaurants en strandtenten van Zandvoort weten dat. De gemeente weet dat.

Sporteconomen als Ruud Koning waarschuwen overigens dat je de economische impact met een korrel zout moet nemen. Niet alle bestedingen zijn zuiver extra, een deel was er zonder F1 ook geweest. Maar zelfs de conservatiefste schatting laat tientallen miljoenen zien die nu wegvallen.

De laatste ronde wordt een sprint

De organisatie pakt het afscheid groots aan. De editie van 2026 heeft voor het eerst een officieel F1 Sprint-weekend, wat betekent dat alle drie de dagen een race of kwalificatie op het programma staan. Wie erbij wil zijn, is waarschijnlijk te laat: de kaartverkoop liep al in 2025 storm.

Het is een vreemd soort afscheid. Een evenement dat niet stopt omdat het faalt, maar omdat de financiele spelregels van de Formule 1 niet zijn ontworpen voor een land dat weigert met belastinggeld te betalen voor een autosportfeestje. Je kunt daar begrip voor hebben. Je kunt je er ook groen en geel aan ergeren.

Wat overblijft is een circuit tussen de duinen, een handvol legendarische F1-coureurs die er reden, en de herinnering aan het moment dat Nederland even het middelpunt van de autosportwereld was. Terwijl Verstappen ondertussen zijn eigen toekomst bepaalt los van welk circuit dan ook.

23 augustus. Laatste ronde. Lichten uit.